Een aanrijding met een stilstaande auto lijkt op het eerste gezicht een eenvoudige zaak. De rijdende auto botste, de stilstaande auto stond stil. Toch leidt niet elk geval tot volledige schadevergoeding. De aansprakelijkheid hangt af van de situatie: stond u stil in het verkeer, stond uw auto rechtmatig geparkeerd, of voerde de aanrijder een bijzondere manoeuvre uit? Liep u daarbij letsel op, dan gelden er andere regels dan bij pure materiële schade. De vraag is: wie is aansprakelijk voor uw schade?
De wettelijke basis: artikel 5a WVW
Artikel 5 van de Wegenverkeerswet verbiedt iedereen die een voertuig verlaat om dat te doen op een manier die gevaar of hinder voor andere weggebruikers veroorzaakt. Dat geldt voor de bestuurder die uitstapt, maar ook voor de passagier die het portier opent. Wie een portier opent zonder eerst achterom te kijken en een fietser of motorrijder raakt, handelt in strijd met dit verbod.
Op grond van artikel 6:162 van het Burgerlijk Wetboek levert dit soort overtredingen een onrechtmatige daad op. De persoon die het portier opende, is aansprakelijk voor alle schade die u daardoor ondervindt: zowel materiële als immateriële schade.
Aansprakelijkheid in vijf scenario’s
De aansprakelijkheidsvraag bij een aanrijding met een stilstaande auto hangt sterk af van de omstandigheden. Wij onderscheiden de vijf meest voorkomende situaties.
Correct geparkeerde auto
Staat uw auto geparkeerd op een plek waar dat is toegestaan en wordt u aangereden? Dan is de aanrijder vrijwel altijd volledig aansprakelijk. Artikel 5 van de Wegenverkeerswet 1994 verbiedt elk gedrag dat gevaar of hinder voor anderen veroorzaakt: wie op een rechtmatig geparkeerde auto rijdt, heeft simpelweg niet opgelet. De eigenaar van de geparkeerde auto heeft niets fout gedaan en heeft recht op volledige schadevergoeding, inclusief letselschade als hij of zij in de auto zat.
Fout geparkeerde auto
Stond uw auto op een verboden plek, in een bocht of op de rijbaan? Dan kan de rechter de schade verdelen op grond van artikel 6:101 van het Burgerlijk Wetboek, de zogeheten eigen-schuldregeling. Uw schadevergoeding valt lager uit, afhankelijk van het gevaar dat uw parkeerplaats veroorzaakt. Maar foutief parkeren maakt u niet automatisch volledig aansprakelijk: de aanrijder had ook op een foutgeparkeerde auto moeten kunnen anticiperen en tijdig moeten stoppen. Verzekeraars beroepen zich vaker op de eigen-schuldregeling dan zou mogen. Accepteer niet zomaar een vermindering zonder dat dit juridisch is onderbouwd.
Bijzondere manoeuvre
Artikel 54 van het Reglement Verkeersregels en Verkeerstekens verplicht bestuurders die een bijzondere manoeuvre uitvoeren om overig verkeer voor te laten gaan. Denk aan wegrijden, achteruitrijden, keren of van rijstrook wisselen. Botst iemand tijdens zo’n manoeuvre op uw stilstaande auto, dan is de uitvoerder van de manoeuvre als hoofdregel aansprakelijk. Omgekeerd: reed ú achteruit of keerde u en botste u op een stilstaande auto, dan bent u aansprakelijk voor de schade van de ander.
Openslaand portier
U rijdt op de fiets of motor langs een rij geparkeerde auto’s en plotseling zwaait een portier open. Wie een portier opent zonder achterom te kijken, is aansprakelijk op grond van artikel 6:162 BW. Als fietser bent u beschermd onder artikel 185 van de Wegenverkeerswet: de eigenaar van het voertuig is in dat geval altijd aansprakelijk voor minimaal 50% van uw schade, ook als u zelf iets fout deed. Toch probeert de verzekeraar ook hier de eigen schuld van het slachtoffer aan te voeren.
Aanrijding stilstaande auto in het verkeer
Staat uw auto stil voor een verkeerslicht, in een file of in een opstopping? Dan neemt uw voertuig deel aan het verkeer en is de rijdende bestuurder die achterop rijdt aansprakelijk. Artikel 19 RVV verplicht elke bestuurder voldoende afstand te bewaren en te kunnen stoppen voor een voertuig dat eerder tot stilstand komt. Dit is de meest directe situatie en voor het slachtoffer juridisch de sterkste positie. De aanrijder kan zich zelden op overmacht beroepen: rechters stellen hoge eisen aan dat verweer.
Letsel na een aanrijding met een stilstaande auto: wat is er anders?
Bij letselschade gelden andere regels dan bij pure materiële schade. De schade aan uw auto wordt afgehandeld via de cascoverzekering of de aansprakelijkheidsverzekeraar van de andere partij. Uw letsel valt daar niet automatisch onder: nekklachten, hersenschudding, rugpijn of psychische klachten worden apart behandeld.
Uw letselschadeadvocaat stelt de WAM-verzekeraar van de aanrijdende bestuurder aansprakelijk en handelt de claim af. Daarnaast meldt u de schade bij uw eigen (auto)verzekering.
Heeft u letsel ondervonden na een aanrijding met een stilstaande auto?
Bij een aanrijding met een stilstaande auto lijkt de aansprakelijkheid duidelijk. Wat wij regelmatig zien: de verzekeraar probeert de schade te beperken door te twijfelen aan uw klachten, te wijzen op eigen schuld of snel een laag bod te doen. Wij onderzoeken stellen vast wie aansprakelijk is voor uw letsel en schakelen een onafhankelijk medisch adviseur in voor een objectieve beoordeling van uw klachten. Wacht niet met het inwinnen van juridisch advies, want letselklachten worden lastiger te onderbouwen naarmate de tijd verstrijkt.
Neem contact op met Joosten Advocaten voor een gratis en vrijblijvend gesprek. Onze letselschadeadvocaten helpen u verder.